Waarom β=0,0576 bij pH=pKa=4,76?

Maximum voor een monoproticus: β_max ≈ 0,576 C. Bij C=0,1 is 0,0576. Golden **c=0,1**, **pka=4,76**, **ph=4,76**, **beta=0,0576**.

mol/(L·pH). Hoeveel sterk zuur per liter per pH-eenheid. 0,0576 is die helling, geen pH.

Waarom azijnzuur 4,76?

Klassieke pKa. De motor gebruikt jouw pKa; 4,76 is testdefault.

Van Slyke-factor 2,303?

Ja, van d(pH)/d(n) en ln10. Zit in de formule.

pH 4,76 is ‘zuur’, hoe buffert dat?

Azijn/acetaat buffert rond 4,8, niet rond 7. Bloed is fosfaat/bicarbonaat — andere pKa.

Schatting van de buffercapaciteit

Q: Fosfaat drie pKa’s?

Eén C, één pKa. Polyprotisch: andere som. Niet deze β.

Schatting van de buffercapaciteit is de Van Slyke-achtige β voor één HA/A⁻-paar als functie van C, pKa en pH.

Waarom β maximaal is als pH=pKa en niet als ‘de pH 7 is’

Leerlingen willen bloed-pH 7,4 in elke buffer. Azijnzuur buffert rond 4,76. Daar is [HA]≈[A⁻] en β piekt: 0,0576 bij C=0,1. Een pH 7-azijnzuurmix is bijna alles A⁻ en β zakt. De canonieke testdag zet pH=pKa expres. Nederlandse analytische chemie (HBO) tekent β versus pH; deze pagina is één punt op die curve.

C=0,1 M is een lesbuffer, geen 1 mM fysiologie. β schaalt lineair met C: 0,2 M ≈ 0,115 bij dezelfde pH=pKa. De motor is die ene formule, geen waterterm 2,303(Kw/[H⁺]+[H⁺]) extra — bij 4,76 is water klein t.o.v. 0,0576.

Koppel pH-tool voor [H⁺]; hier pH als invoer. Verdun C met M₁V₁ en β daalt mee.

Voordat je begint

Total buffer C 0,1, pKa 4,76, pH 4,76. Lees β=0,0576. C = [HA]+[A⁻], niet alleen zout.

Veelvoorkomende gebruiksscenario’s

Canonieke 0,0576
pH≠pKa: β daalt
C verdubbelen
Azijn versus fosfaat-disclaimer
Brug naar pH-schaal
Les mol/(L·pH)

Hoe deze rekenmachine te gebruiken

Vul C, pKa, pH in.
Lees Buffer capacity β.

Stap-voor-stap uitleg

Guus zet azijn 0,1 M op pH 4,76.

Resultaat: 0,0576.

Sanity-check: 0,576×0,1=0,0576. 0,576 is C=1. 0,0076 is C=0,013 of pH ver van pKa.

Takeaway: Guus schrijft C=0,1, pKa=pH=4,76, β=0,0576, monoproticus.

Formule en methode

β = 2,303 C (Ka [H⁺]) / (Ka+[H⁺])²

Ka=10^(−pKa), [H⁺]=10^(−pH)

Elke invoer begrijpen

c — 0,1. pka — 4,76. ph — 4,76. beta — 0,0576.

Aannames

Monoproticus, ideaal, geen waterterm, T vast in Ka.

Veelgemaakte fouten met Schatting van de buffercapaciteit

C alleen [zout].
β als pH.
Fosfaat als één pKa=4,76.

Uitgewerkte voorbeelden

Canonieke azijnzuur-les: C=0,1 M, pKa=4,76, pH=4,76 → β=0,0576. C is [HA]+[A⁻], niet alleen het zout. HA/A⁻ = 1. Eenheid mol/(L·pH) achter 0,0576 schrijven. Meter kalibreren rond 4 en 7.
Vuistregel β_max ≈ 0,576 C: bij C=0,1 is 0,0576 precies die orde. C=1 zou ~0,576 zijn, geen testdag. C=0,01 schaalt β ongeveer tien keer omlaag. Verdunnen is geen “zelfde buffer, andere fles” zonder die schaal.
pH 4,76, niet 7,4. Bloed 7,4 op azijn-pKa is een dode buffer: β stort in. Fosfaat en bicarbonaat zijn andere pKa’s. Terug tot 0,0576 als motorcheck. Polyprotisch en μ-correctie ontbreken. Henderson zet de ratio; deze pagina zet de helling.

Het interpreteren van uw resultaten

Veld	Waar je op let
β	0,0576 anker

Lager β: slechter tegen zuur/base-stoten. Hoger C: hoger β, meer ionsterkte.

Resultaten vastleggen en delen

C, pKa, pH, 0,0576, zuurpaar, T.

C=0,1 M, pH=pKa=4,76, β=0,0576 ≈ 0,576 C. Maximum bij pH=pKa, niet bij 7,4. Azijn buffert rond 4,8. Fosfaat drie pKa’s: niet deze β. Waterterm klein bij 4,76. C=[HA]+[A⁻]. β in mol/(L·pH). Verdun C, β daalt. Henderson voor de ratio; β uit pH. Noteer 0,1, 4,76, 4,76, 0,0576, azijn/acetaat. Polyprotisch ontbreekt. Houd 0,0576.

Bloedgas is bicarbonaat, andere pKa. Ionsterkte μ ontbreekt. 0,0576 is helling, geen pH. Houd de testdag.

Praktische tips

Henderson zet [A⁻]/[HA]; β volgt uit pH en C. Bij pH=pKa is de breuk 1/4 en 2,303×0,1×0,25≈0,0576.
pH-meter kalibreren rond 4,01 en 7,00 vóór je 4,76 gelooft. Verdunnen naar 0,01 M verlaagt β ruwweg tien keer.
Nernst is elektrode, geen β. Fosfaat en Tris krijgen hun eigen pKa, niet 4,76.
C is [HA]+[A⁻]. Alleen het zout als C invoeren halveert 0,0576 en faalt de testdag.

Rekenen in de praktijk

C = 0,1 M, pKa = pH = 4,76, β = 0,0576. Azijnzuur-les: maximale β nabij pKa. Formule β ≈ 2,303 C Ka [H⁺] / (Ka + [H⁺])². Polyprotisch ontbreekt. μ-correctie ontbreekt. Bloedgas ontbreekt.

pH-[H⁺] is de pH-tool. C maken is molariteit. Indicator-A is Beer. E-cel is Nernst.

Wie pH 7 bij pKa 4,76 invult, krijgt een kleine β: de buffer is uitgeput aan de base-kant. Dat is de les van 4,76. C 0,01 in plaats van 0,1 schaalt β ruwweg tien keer omlaag.

Noteer C 0,1, pKa 4,76, pH 4,76, β 0,0576. HA/A⁻ ratio 1:1 bij pH = pKa. Henderson–Hasselbalch is de pH-kant; deze pagina is de helling dC/dpH.

Fosfaat en carbonate in bloed zijn polyprotisch. Niet 0,0576 als bloedbuffer verkopen. Tris in een moleculair lab heeft een andere pKa; dat is een andere run.

Werkcollege in Nederland

C = 0,1 M, pKa = pH = 4,76, β = 0,0576. Azijnzuur. Maximale β nabij pKa. Formule β ≈ 2,303 C Ka [H⁺] / (Ka+[H⁺])². pH 7 bij pKa 4,76: β stort in, extra run, geen golden. C 0,01 schaalt β omlaag. Polyprotisch fosfaat is niet 0,0576 als bloed. Tris heeft een andere pKa.

pH-tool voor [H⁺]. Molariteit voor C. Beer voor de indicator. Nernst voor een elektrode, geen β. μ-correctie ontbreekt. Bloedgas ontbreekt.

Verslag: 0,1, 4,76, 4,76, 0,0576, HA/A⁻ = 1 bij pH = pKa. Henderson is de pH-kant. Deze pagina is de helling. Extra: pH = pKa ± 1 toont de vuistregel van de werkzone. Golden blijft 0,0576.

Een groep maakt de buffer uit 0,05 M HA en 0,05 M A⁻, C totaal 0,1, zelfde testdag. Wie C als 0,05 invult, halveert β per ongeluk. Totaal concentratie is HA plus A⁻. Schrijf die som. 4,76 is de pKa van azijnzuur in de les, geen universele bufferconstante.

Fouten die de nakijker altijd ziet

0,0576 bij C=0,1 en pKa=pH=4,76. C is HA+A⁻, niet alleen HA. pH 7-run toont dode buffer. Bloed als 0,0576 weigeren. Tris andere pKa. μ-correctie ontbreekt in één zin. Golden 0,0576. Henderson is pH, β is helling. Extra pKa±1 werkzone.

Een nakijker ziet 0,576 en vermoedt een factor 10 in C of in 2,303. Zie 0,00576: C als 0,01. Testdag C=0,1. Schrijf mol per liter. Schrijf 4,76 twee keer: pKa en pH.

Labjournaal

Guus weegt azijnzuur en natriumacetaat tot C totaal 0,10 M, meet pH 4,76, pKa 4,76, β 0,0576. HA+A⁻ is 0,10, niet 0,05. Een titratie van 50 µL sterk zuur moet de pH weinig bewegen nabij pKa; dat is de betekenis van β, geen tweede output. pH 7,40 bij dezelfde pKa is bijna geen buffer: extra run, kleine β, geen golden.

Fosfaat in bloed is drie pKa’s. Tris is ~8,1. Ammoniak is ~9,2. Geen van drie is 0,0576. μ-correctie zou β iets verschuiven; ontbreekt. Waterterm bij 4,76 is klein. Verdun naar 0,010 M: β daalt ruwweg tien keer.

Journaal: C 0,10, pKa 4,76, pH 4,76, β 0,0576, paar azijn/acetaat, T. Extra pH=pKa±1. Golden 0,0576. Henderson voor de ratio, deze pagina voor de helling. pH-meter rond 4 en 7 kalibreren.

Wie C als 0,1 mol in 10 L leest in plaats van 0,1 mol/L, heeft de eenheid gemist. β heeft mol/(L·pH). Schrijf dat achter 0,0576.

Op papier

Op papier: bij pH=pKa is [H+]=Ka, de breuk Ka[H+]/(Ka+[H+])² wordt 1/4. 2,303×0,1×0,25≈0,0576. C als 0,05 (alleen HA) halveert β. Testdag C is de som HA+A⁻ = 0,1.

pH-meter rond 4,01 en 7,00 kalibreren vóór je 4,76 gelooft. β 0,0576 is de helling, geen de pH. Tris en fosfaat krijgen hun eigen pKa-rij.

Beperkingen en wanneer niet te gebruiken

Geen polyprotisch, geen μ-correctie, geen bloedgas.

Wanneer moet u een ander hulpmiddel zoeken?

pH-[H⁺]: pH.
C maken: molariteit.
Indicator-A: Beer–Lambert.
E-cel: Nernst.